Fandom

Science Wiki

Πτηνά

63.277pages on
this wiki
Add New Page
Talk2 Share

Ad blocker interference detected!


Wikia is a free-to-use site that makes money from advertising. We have a modified experience for viewers using ad blockers

Wikia is not accessible if you’ve made further modifications. Remove the custom ad blocker rule(s) and the page will load as expected.

Πτηνά

Birds


Birds-goog.gif

Πτηνά
Επικράτεια: Ευκάρυα
Βασίλειο: Ζώα
Υποβασίλειο: Ευμετάζωα
Υπερσυνομοταξία: Δευτεροστόμια
Συνομοταξία: Χορδωτά
Υποσυνομοταξία: Σπονδυλωτά
Ανθυπομοσυνομοταξία: Γναθοστόματα
Υπερομοταξία: Τετράποδα
Ομοταξία: Πτηνά

Τα Πτηνά είναι υποδιαίρεση των χορδωτών.

ΕτυμολογίαEdit

Ikl.jpg Οργανισμοί Ikl.jpg
ΖΩΑ

Α. Χορδωτά


Β. Σκώληκες


Γ. Αρθρόποδα


Δ. Μαλάκια


Ε. Κοιλεντερόζωα

ΦΥΤΑ

Α. Φανερόγαμα

1. Δικοτυλήδονα

2. Μονοκοτυλήδονα

3. Γυμνόσπερμα


Β. Κρυπτόγαμα

ΑΛΛΑ


Η ονομασία "Πτηνό" σχετίζεται ετυμολογικά με την λέξη "πτήση".

ΕισαγωγήEdit

Τα πτηνά (πουλιά) είναι ζώα ομοιόθερμα σπονδυλωτά.

Στη συντριπτική πλειοψηφία τους μπορούν να ίπτανται χρησιμοποιώντας πτέρυγες, οι οποίες βρίσκονται στη θέση των πάνω άκρων τους.

ΜορφολογίαEdit

Το κυριότερο χαρακτηριστικό των πτηνών είναι ασφαλώς οι πτέρυγές τους, και το πτέρωμα που καλύπτει το σώμα τους.

Τα πτερά αποτελούνται απ' τον κάλαμο, δηλ. το γυμνό μέρος, και τη ράχη. Στη ράχη βγαίνουν δεξιά κι αριστερά "μύστακες", που ενώνονται μεταξύ τους σχηματίζοντας το "γένειο".

Τα πτερά έχουν τις ρίζες τους μέσα στο δέρμα (όπως οι τρίχες) και σχηματίζουν ένα είδος μόνωσης από τις ατμοσφαιρικές συνθήκες.

Το χρώμα του πτερώματος των πτηνών ποικίλλει. Τουλάχιστον μια φορά ανά έτος, τα πτερά των πτηνών πίπτουν και αντικαθίστανται από νέα (πτερόρροια).

Άλλο κύριο χαρακτηριστικό είναι το ράμφος τους. Αυτό αποτελείται από κεράτινες πλάκες που καλύπτουν τις γνάθους. Χρησιμοποιείται για τη συλλογή ή σύλληψη της τροφής, την τακτοποίηση των φτερών, την εξόντωση παρασίτων που τυχόν παρασιτούν σε αυτά, τη συλλογή, μεταφορά και τοποθέτηση του υλικού της φωλεάς, την άμυνα απέναντι σε εχθρούς κ.α.

Η μορφή του ράμφους είναι ανάλογη του είδους της τροφής, με την οποία τρέφεται το πτηνό.

Τα πτηνά στερούνται οδόντων και χειλέων.

Οι οφθαλμοί τους βρίσκονται συνήθως στις πλευρές της κεφαλής τους.

Μερικά πτηνά όπως η στρουθοκάμηλος και το παγώνι, έχουν χάσει την ικανότητα να πετούν. Οι πόδες των πτηνών είναι σκεπασμένοι με λέπια κι έχουν πάντα τέσσερα δάκτυλα που φέρουν όνυχες. Ένα από τα δάκτυλά τους κατευθύνεται προς τα οπίσω, και έτσι μπορούν να να αναρριχώνται και να βαδίζουν.

ΑνατομίαEdit

Εσωτερικά, ο σκελετός των πτηνών είναι λεπτός αλλά ισχυρός. Τα οστά είναι ελαφρά για να διευκολύνουν την πτήση.

Περιέχουν εσωτερικά πολλές κοιλότητες γεμάτες με αέρα, ("πνευματικά οστά"), τα οποία συνδέονται με τέτοιο τρόπο ώστε να αποτελούν συμπαγές και στερεό σύνολο, ικανό να αντιστέκεται στην πίεση του αέρα κατά την ταχεία πτήση.

Οι αισθήσεις των πτηνώνEdit

Τα πτηνά έχουν εξαιρετικά αναπτυγμένες την ακοή και την όραση. Έχουν πέντε φορές μεγαλύτερη διακριτική ικανότητα και οπτική ισχύ από τον άνθρωπο.

Οι οφθαλμοί τους είναι ισχυρότεροι από αυτούς των θηλαστικών, ενώ το μεγάλο άνοιγμα της κόρης τους κάνει τα πράγματα να φαίνονται φωτεινότερα.

Επίσης αυτά που έχουν οφθαλμούς σε πλάγιες θέσεις, έχουν αρκετά ευρεία γωνία ορατότητας (έως 300 μοίρες), και μάλιστα χωρίς να κινούν την κεφαλή τους. Εξαίρεση στον κανόνα αυτό αποτελούν τα νυκτόβια αρπακτικά, (κουκουβάγια κ.ά.), που έχουν τα οφθαλμούς στο εμπρόσθιο μέρος της κεφαλής τους.

Η όσφρηση και η γεύση τους είναι υποτυπώδεις.

ΔιατροφήEdit

Τα πτηνά ανάλογα με το είδος, τρέφονται με σπόρους, χόρτα ή σκουλίκια και έντομα ή ακόμα και ψάρια, χελώνες, μικρά ζώα κ.α.

Πολλά πτηνά τρώνε συνέχεια, και μπορούν να καταβροχθίσουν τροφή περισσότερη από το βάρος τους. Καταπίνουν την τροφή τους αμάσητη.

Η πέψη διαρκεί περίπου 2 ώρες και γίνεται με τη βοήθεια γαστρικών υγρών και με χαλικάκια, που υπάρχουν στον στόμαχοό τους.

ΑναπαραγωγήEdit

Τα πτηνά ετοιμάζονται για την αναπαραγωγή τους στην αρχή της άνοιξης. Στα είδη που δεν είναι μονογαμικά, η ίδια διαδικασία επαναλαμβάνεται ανά έτος: το αρσενικό προσελκύει το θηλυκό, με διάφορους τρόπους (π.χ. τραγούδι, επίδειξη φτερών). Μόλις συζευχθούν φροντίζουν για την δημιουργία φωλεάς. Σε ελάχιστα είδη, τα θηλυκά επιδιώκουν την σύζευξη με τα αρσενικά.

Η φωλεά κατασκευάζεται είτε από το αρσενικό είτε από το θηλυκό ή και τα δύο μαζί, με υλικά όπως ξύλα, χόρτα, λάσπη κλπ., τα οποία μεταφέρουν κυρίως με το ράμφος τους. Η φωλεά στρώνεται εσωτερικά με πιο μαλακά χόρτα ή πούπουλα. Μόλις τελειώσει η κατασκευή το θηλυκό αρχίζει να γεννά εκεί αυγά, τα οποία κλωσσούν εναλλάξ το θηλυκό και το αρσενικό (επώαση).

Μερικές ημέρες μετά, ανάλογα με το είδος του πτηνού, βγαίνουν από τα αυγά τα μικρά πτηνά, οι νεοσσοί (εκκόλαψη).

Υπάρχουν ωστόσο πτηνά που γεννούν τα αυγά τους σε φωλιές άλλων πτηνών και τα εγκαταλείπουν εκεί, όπως ο κούκος.

Τα πτηνά επιβλέπουν και προφυλάσσουν τους νεοσσούς, ώσπου να αποκτήσουν πτερά. Πολλά πτηνά δίνουν την τροφή στα μικρά, αφού πρώτα τη μισοχωνέψουν, ενώ άλλα τη δίνουν όπως τη βρίσκουν.

Οι νεοσσοί αρχικά δεν πετούν και καλύπτονται μόνο με μαλακά πούπουλα.

ΤαξινομίαEdit

Υπάρχουν 8.700 περίπου είδη πτηνών, και ο πληθυσμός τους σε όλον τον κόσμο υπολογίζεται σε 100 δισεκατομμύρια περίπου άτομα.

Στην Ευρώπη έχουν παρατηρηθεί περίπου 475 είδη πτηνών, ενώ στη Ελλάδα απαντάται η συντριπτική πλειοψηφία, 436 είδη, από τα οποία τα 2/3 κατασκευάζουν τις φωλεές τους εδώ.

Πριν τις μεγάλες πυρκαϊές στην Πάρνηθα, είχαν καταγραφεί εκεί 131 είδη [1]

Οικολογία Edit

Τα πτηνά διακρίνονται σε ενδημικά και αποδημητικά ή μεταναστευτικά. Τα ενδημικά διαβιούν συνεχώς σε ορισμένη γεωγραφική περιοχή. Τα αποδημητικά μεταναστεύουν το φθινόπωρο κατά σμήνη σε θερμότερες περιοχές για να περάσουν εκεί τον χειμώνα, και επανέρχονται την άνοιξη.

Άλλα πτηνά, τα διαβατικά, κατά τις μεταναστεύσεις τους διέρχονται από έναν τόπο.

Θεωρείται ότι η μετανάστευση είναι κληρονομικό ένστικτο, οφειλόμενο σε παλαιές συνήθειες, όταν εξαιτίας κλιματολογικών ή γεωλογικών δυσμενών μεταβολών του περιβάλλοντος τα πτηνά αναγκάζονταν να μετακινηθούν από τη μια περιοχή στην οποία ζούσαν σε άλλη, για την ανεύρεση ευνοϊκών συνθηκών διαβίωσης και κυρίως τροφής. Οι μεταναστεύσεις επιτελούνται κατά ομάδες, αποτελούμενες και από τα δύο φύλα ενός είδους ή από το ένα φύλο ή από άτομα ορισμένης ηλικίας ή από άτομα πολλών ειδών και τα πτηνά ακολουθούν συνήθως την ίδια πορεία.

Μερικά είδη κατά το ταξίδι τους πετούν σε σχηματισμό.

Τα μεταναστευτικά πτηνά γεννούν πάντα στην πατρίδα τους. Τα πτηνά που ζουν συνεχώς στον ίδιο τόπο λέγονται καθιστικά.

Υπάρχουν κι άλλες υποδιαιρέσεις ανάλογα με τον τρόπο ζωής, (π.χ. τα υδρόβια πτηνά όπως οι πάπιες κ.α.), τις ιδιαίτερες ικανότητες (π.χ. τα ωδικά πτηνά όπως το καναρίνι και το αηδόνι που κελαϊδούν όμορφα) κτλ.

Συστηματική Edit

Όλα τα αρτίγονα πτηνά ανήκουν στην υφομοταξία των Νεορνίθων (Neornithes).

Η ταξινόμηση που ακολουθεί αποτελεί την κλασσική και επικρατούσα ταξινόμηση κατά Clements και αναπτύσσεται εδώ μέχρι το επίπεδο της τάξης.

ΓενετικήEdit

Τα πτηνά, που είναι γνωστά εδώ και 200 περίπου εκατομμύρια έτη, παρουσιάζουν πολλές μορφολογικές ομοιότητες με τα ερπετά.

Η ομάδα "σαυροψίδια" περιλαμβάνει και τα δύο είδη.

Όμως τα πτηνά έχουν πιο αναπτυγμένο και τελειοποιημένο το νευρικό τους σύστημα, από τα ερπετά, καθώς και υψηλότερη, αλλά και ρυθμιζόμενη σωματική θερμοκρασία.

Επίσης διαφέρουν στον τρόπο του πολλαπλασιασμού τους.

Η συγκριτική ανατομία και η παλαιοντολογία συμφωνούν ότι τα πτηνά προήλθαν από τα ερπετά, ενώ στην εποχή των δεινοσαύρων ζούσαν πολλά ιπτάμενα ερπετά.

Μερικά ΠτηνάEdit

ΥποσημειώσειςEdit

  1. Αμοργιανιώτης Γ., 1997: "Σχέδιο Διαχείρισης Εθνικού Δρυμού Πάρνηθας", Τόμοι Α-Θ. Δασαρχείο Πάρνηθας, Αχαρνές.

Εσωτερική ΑρθρογραφίαEdit

ΒιβλιογραφίαEdit

ΙστογραφίαEdit

Φωνές πτηνών Edit


Ikl.jpg Κίνδυνοι ΧρήσηςIkl.jpg

Αν και θα βρείτε εξακριβωμένες πληροφορίες
σε αυτήν την εγκυκλοπαίδεια
ωστόσο, παρακαλούμε να λάβετε σοβαρά υπ' όψη ότι
η "Sciencepedia" δεν μπορεί να εγγυηθεί, από καμιά άποψη,
την εγκυρότητα των πληροφοριών που περιλαμβάνει.

"Οι πληροφορίες αυτές μπορεί πρόσφατα
να έχουν αλλοιωθεί, βανδαλισθεί ή μεταβληθεί από κάποιο άτομο,
η άποψη του οποίου δεν συνάδει με το "επίπεδο γνώσης"
του ιδιαίτερου γνωστικού τομέα που σας ενδιαφέρει."

Πρέπει να λάβετε υπ' όψη ότι
όλα τα άρθρα μπορεί να είναι ακριβή, γενικώς,
και για μακρά χρονική περίοδο,
αλλά να υποστούν κάποιο βανδαλισμό ή ακατάλληλη επεξεργασία,
ελάχιστο χρονικό διάστημα, πριν τα δείτε.



Επίσης,
Οι διάφοροι "Εξωτερικοί Σύνδεσμοι (Links)"
(όχι μόνον, της Sciencepedia
αλλά και κάθε διαδικτυακού ιστότοπου (ή αλλιώς site)),
αν και άκρως απαραίτητοι,
είναι αδύνατον να ελεγχθούν
(λόγω της ρευστής φύσης του Web),
και επομένως είναι ενδεχόμενο να οδηγήσουν
σε παραπλανητικό, κακόβουλο ή άσεμνο περιεχόμενο.
Ο αναγνώστης πρέπει να είναι
εξαιρετικά προσεκτικός όταν τους χρησιμοποιεί.

- Μην κάνετε χρήση του περιεχομένου της παρούσας εγκυκλοπαίδειας
αν διαφωνείτε με όσα αναγράφονται σε αυτήν

IonnKorr-System-00-goog.png



>>Διαμαρτυρία προς την wikia<<

- Όχι, στις διαφημίσεις που περιέχουν απαράδεκτο περιεχόμενο (άσεμνες εικόνες, ροζ αγγελίες κλπ.)


Also on Fandom

Random Wiki